AP, Chicago ve APA'ya göre başlıklarda büyük harf kuralları (Title Case)
İngilizcede başlık düzeninin (Title Case) çoğunda AP, Chicago ve APA hemfikirdir: üçü de ilk sözcüğü ve her ismi, zamiri, fiili, sıfatı ve zarfı büyük yazar; üçü de tanımlıkları (a, an, the) ve “and”, “but” ile “or” bağlaçlarını küçük bırakır. Ayrılık kısa edatlarda ve birkaç bağlaçta başlar. AP dört ya da daha çok harfli edat ve bağlaçları büyük yazar, APA ise dört ya da daha çok harfli her sözcüğü. Chicago dört harfli ve daha kısa edatları küçük yazar; 2024'teki 18. baskısından beri daha uzun edatları büyük yazıyor. Yani “with” ve “from”, AP ve APA başlıklarında büyük harfle başlar, Chicago'da küçük kalır.
Ayrıntılara geçmeden bir uyarı. Çevrim içi tavsiyelerin çoğu hâlâ Chicago'nun her edatı “regardless of length” (uzunluğuna bakmaksızın) küçük yazdığını söylüyor. Bu, Chicago'nun 12. baskıdan (1969) 17. baskıya (2017) kadar geçerli olan kuralıydı. 2024'te değişti.
Burada karşılaştırılan baskılar
- AP Stylebook: güncel basılı baskısı 2026–2028 dönemini kapsıyor. AP, basılı baskıların arasında çevrim içi kılavuzunu da güncelliyor.
- The Chicago Manual of Style, 18. baskı: 2024'te yayımlandı.
- Publication Manual of the American Psychological Association, 7. baskı: 2019'da yayımlandı ve hâlâ güncel baskı.
AP'de başlık büyük harfi: dörde kadar sayın
AP'nin eser başlıkları (kitaplar, filmler, oyunlar, şarkılar, TV programları, konuşmalar, sanat yapıtları) için kuralı, ana sözcüklerin büyük yazılması; dört ya da daha çok harfli edat ve bağlaçlar da buna dahildir. Tanımlıklar ile dört harften kısa edat ve bağlaçlar yalnızca ilk ya da son sözcük olduklarında büyük yazılır. AP'nin Gone With the Wind başlığını büyük W ile, Chicago'nun ise Gone with the Wind diye yazmasının nedeni budur.
AP'nin iki alışkanlığı insanları şaşırtır. Birincisi, AP eser başlıklarını italik yerine tırnak içine alır. İkincisi, AP haber başlıklarında başlık düzenini hiç kullanmaz: başlıklarında yalnızca ilk sözcük ve özel isimler büyük harfle başlar. Yani AP stilindeki bir yayın, başlık düzeniyle yazılmış bir kitap hakkında cümle düzeninde bir başlık atabilir.
Chicago'da başlık düzeni: 2024 değişikliği
Chicago'nun 18. baskısı burada önemli olan iki değişiklik getirdi. Birincisi adlandırma: “headline style” (başlık stili) artık title case, “sentence style” (cümle stili) ise sentence case adını taşıyor. İkincisi, dört harften uzun edatları büyük yazmaya başladı. Baskının önsözündeki kendi örneği şöyle: A Room with a View ama Much Ado About Nothing.
Chicago kurallarının tam listesi, kısaca:
- Başlıkların ve alt başlıkların ilk ve son sözcüklerini ve tüm ana sözcükleri büyük yazın.
- Tanımlıkları (a, an, the) küçük yazın.
- Dört harfli ve daha kısa edatları küçük yazın; ancak zarf ya da sıfat olarak kullanılıyorlarsa (Sign Up içindeki “Up” gibi) bu geçerli değildir.
- Beş yaygın eş görevli bağlacı küçük yazın: and, but, for, or, nor.
- “to” sözcüğünü mastarlarda da dahil olmak üzere, “as” sözcüğünü ise hangi dil bilgisi görevinde olursa olsun küçük yazın.
Bu kurallar, AP ya da APA'ya alışmış olanları şaşırtan birkaç sonuç doğurur. “Yet”, “so” ve “if” büyük yazılır, çünkü küçük yazılan beş bağlacın arasında değiller. Chicago editörleri “that” sözcüğünün bir başlıkta her zaman büyük yazıldığını da doğruladı. Ayrıca 18. baskı, tireli bileşiklerde ön ekten sonraki kısmı da büyük yazıyor; böylece eski Anti-intellectuals yerine Anti-Intellectuals çıkıyor.
APA'da başlık düzeni: her sözcük için dört harf
APA 7 şunları büyük yazar:
- başlığın ya da bölüm başlığının ilk sözcüğünü, alt başlığın ilk sözcüğünü ve bir bölüm başlığında iki nokta, uzun tire ya da bitiş noktalamasından sonra gelen ilk sözcüğü;
- ana sözcükleri: isimler, fiiller (“is” gibi bağlama fiilleri dahil), sıfatlar, zarflar ve zamirler;
- kelime türü ne olursa olsun dört harfli ya da daha uzun her sözcüğü;
- tireli bir ana sözcüğün her iki parçasını.
Üç harfli ya da daha kısa yardımcı sözcükleri küçük yazar: tanımlıklar, kısa bağlaçlar (and, as, but, for, if, nor, or, so, yet) ve kısa edatlar (as, at, by, for, in, of, off, on, per, to, up, via); ancak bunlar başlığın ya da alt başlığın ilk sözcüğüyse veya iki noktadan sonra geliyorsa büyük yazılır. AP ve Chicago bir adım daha atarak başlığın son sözcüğünü de, ne olursa olsun, büyük yazar.
APA'nın dört harf ölçütü her sözcük için geçerli, AP'ninki ise yalnızca edat ve bağlaçlar için; ama iki kılavuz da ana sözcükleri zaten büyük yazdığından, hemen her zaman aynı başlığı üretirler. APA'daki asıl büyük fark, başlık düzeninin nerede kullanıldığıdır. APA bunu bir makalenin başlığında, bölüm başlıklarında, tablo ve şekil başlıklarında ve metinde anılan eserlerin başlıklarında kullanır. Kaynakçada ise makale, kitap ve rapor başlıkları için cümle düzenine geçer; dergi adlarında başlık düzenini korur.
Yan yana, sözcük sözcük
| Sözcük (başlığın ortasında) | AP | Chicago 18. baskı | APA 7. baskı |
|---|---|---|---|
| a, an, the | küçük | küçük | küçük |
| and, but, or, nor, for | küçük | küçük | küçük |
| yet, so, if | küçük | Büyük | küçük |
| as | küçük | küçük | küçük |
| at, by, in, of, on, to | küçük | küçük | küçük |
| with, from, into, over, upon | Büyük | küçük | Büyük |
| about, after, among, between, through | Büyük | Büyük (2024'ten beri) | Büyük |
| is, are, be | Büyük | Büyük | Büyük |
| it, its, this, that | Büyük | Büyük | Büyük |
| Başlığın ya da alt başlığın ilk sözcüğü | Büyük | Büyük | Büyük |
Aynı başlıklar, üç kılavuzda
| AP | Chicago | APA |
|---|---|---|
| Working From Home Without Losing Your Mind | Working from Home Without Losing Your Mind | Working From Home Without Losing Your Mind |
| A Guide to Living Through the Winter With Less | A Guide to Living Through the Winter with Less | A Guide to Living Through the Winter With Less |
| Fast yet Cheap Dinners if You Hate Cleaning Up | Fast Yet Cheap Dinners If You Hate Cleaning Up | Fast yet Cheap Dinners if You Hate Cleaning Up |
Aynı satırlara Chicago'nun 17. baskısına göre bakacak olsanız, ilk iki satırda “without” ve “through” sözcüklerini de küçük harfle görürdünüz. 2024 değişikliğinin etkisi tam olarak bu: uzun edatlar artık üç kılavuzda da büyük harfle yazılıyor ve anlaşmazlık dört harfli edatlara ve bir avuç kısa bağlaca daraldı.
Kılavuzlar başlık düzenini nerede uygular?
Kuralları bilmek işin yarısı; diğer yarısı, bunların ne zaman geçerli olduğunu bilmek.
- AP: eser başlıkları. Haber başlıkları cümle düzenindedir.
- Chicago: İngilizce eserlerin başlıkları; metinde, dipnotta ya da kaynakçada geçmesi fark etmez. Chicago editörleri bir kitap başlığına bu yerlerin hepsinde başlık düzenini uyguladıklarını söyledi.
- APA: makalenin kendi başlığı, bölüm başlıkları ve metinde anılan eserlerin başlıkları; aynı eserler kaynakçada ise cümle düzeninde yazılır.
Kendi sitenizin başlıklarında başlık düzenini kullanıp kullanmamayı tartıyorsanız, bu karara başlık düzeni mi cümle düzeni mi yazımızda değiniyoruz. Atıflar, sayılar ve bu kılavuzların ayrıldığı diğer noktalar için MLA, APA ve Chicago karşılaştırmamıza bakın.
Dönüştürücüden her kılavuza uygun sonuç almak
Büyük/küçük harf dönüştürücümüzdeki Başlık düzeni düğmesi, tanımlıkları, “and”, “but”, “or”, “nor” ve “for” bağlaçlarını ve iki ya da üç harfli edatları küçük bırakır, geri kalan her şeyi büyük yazar. Bu, çoğu başlıkta AP ve APA'ya yakın bir sonuçtur. İşi tamamlamak için:
- AP ya da APA için “yet”, “so”, “if”, “off” ve “up” sözcüklerini bağlaç ya da edat olarak kullanıldıklarında küçük yazın.
- Chicago için “with”, “from”, “into”, “onto”, “over” ve “upon” gibi dört harfli edatları küçük yazın. Dönüştürücü “yet”, “so” ve “if” sözcüklerini zaten büyük yazıyor; Chicago da bunu istiyor.
- Üçü için de marka adlarını ve kısaltmaları kontrol edin. Dönüştürücü kısa kısaltmaları ve “iPhone” gibi adları yazdığınız gibi bırakır, ama tamamı büyük harfle gelen ya da büyük harfleri yanlış olan bir adı düzeltemez.
Başlıkta büyük harf kullanımı için adım adım rehberimiz, öbek fiiller (phrasal verbs) ve tireli bileşikler gibi bir sözcük listesinin karara bağlayamadığı durumları ele alıyor.
Tek satırlık özet
AP ve APA'da dört harfli ya da daha uzun bir sözcük büyük harf alır. Chicago'da bir edatın büyük harf alması için beş harf gerekir; küçük kalan diğer sözcükler ise tanımlıklarla birlikte “and”, “but”, “for”, “or”, “nor”, “to” ve “as” olur. Chicago'yu 2024'ten önce öğrendiğiniz bir şeyle karşılaştırıyorsanız, nelerin değiştiğini sıralayan 18. baskının önsözünü okuyun.
